O nas

Instytut Mechaniki Górotworu PAN

W 1954 roku został powołany do istnienia przez Polską Akademię Nauk samodzielny Zakład Mechaniki Górotworu (ZMG PAN). Pierwszym kierownikiem ZMG był profesor Witold Budryk wybitny uczony i ceniony autorytet w dziedzinie górnictwa, w szczególności aerologii górniczej i mechanice górotworu. W roku 1959 kierownictwo Zakładu objął profesor Jerzy Litwiniszyn. W tym okresie w placówce nastąpił intensywny rozwój kadry naukowej i badań. Tematyka naukowa została poszerzona o mechanikę skał, metrologię przepływów, dynamikę nieustalonych przepływów powietrza i gazów w sieciach wentylacyjnych kopalń, mikromerytykę, szkody górnicze, przepływy w ośrodkach porowatych oraz gazodynamikę. Obok inżynierów górniczych przyjmowani byli do pracy matematycy, fizycy, chemicy, mechanicy.
Od 1977 roku ZMG PAN staje się Instytutem Mechaniki Górotworu (IMG PAN) otrzymując nowy statut i prawa do doktoryzowania. W roku 1987 na stanowisko dyrektora został powołany profesor Wacław Trutwin. Od roku 2003 dyrektorem Instytutu jest profesor Wacław Dziurzyński.

Działalność naukowa IMG PAN koncentruje się na badaniach podstawowych poznawczych oraz stosowanych. W znacznej mierze związana jest z ciągle aktualną problematyką naukową dotyczącą górnictwa, zwłaszcza w zakresie inżynierii bezpieczeństwa prowadzenia prac podziemnych i ich wpływu na środowisko. Prowadzone w Instytucie badania to pracochłonne eksperymenty, których celem jest weryfikacja opracowywanych teorii i metod analizowanych zjawisk i procesów fizycznych. Instytut rozwija metody pomiarowe, a dzięki posiadanej unikalnej aparaturze prowadzi eksperymentalne badania w laboratoriach i na obiektach rzeczywistych oraz eksperymenty numeryczne. Zdobyta wiedza, unikalna aparatura pomiarowa i wykwalifikowane kadry umożliwiły utworzenie Laboratorium Wzorcującego Wentylacyjne Przyrządy Pomiarowe, które w roku 2008 uzyskało akredytację nr AP 118.

Instytut prowadzi badania z obszaru zagadnień, które dotychczas nie znalazły zadowalających rozwiązań. Jako przykład można podać: zagadnienie metod kontroli wyrzutów skał i gazu, metody prognozowania procesu przewietrzania w złożonych strukturach sieciowych i ośrodku porowatym, badania właściwości fizycznych skał z płynami w porach. Instytut jest wiodącą placówką w kraju i świecie zajmującą badaniami w zakresie kontroli wyrzutów skał i gazu oraz prognozowania procesu przewietrzania traktowanego jako niestacjonarny przepływ powietrza i gazów w złożonej sieci wyrobisk, tuneli czy też kanałów, rurociągów i innych ciągów wentylacyjnych w warunkach zaburzeń przepływu (pożary podziemne, tąpniecie górotworu, wyrzuty skał i gazów). Istotne są badania prowadzące do opracowania metod pomiaru przepływu gazu w oparciu o termoanemometrię i nowoczesne przyrządy pomiaru prędkości przepływu, temperatury i ciśnienia gazów.

Istotnym i przyszłościowym kierunkiem badań, są zagadnienia odnoszące się zarówno do podziemnego zgazowania węgla jak i wychwytywania i składowania dwutlenku węgla. W tym zakresie podejmujemy zagadnienia badawcze do tej pory nie rozwiązane, a wynikające z wpływu prowadzenia procesów zgazowania węgla czy składowania dwutlenku węgla na zjawiska towarzyszące tym działaniom i wynikające stąd zagrożenia. Celem prowadzonych badań jest opracowanie metod przydatnych do oceny ryzyka prowadzenia prac podziemnych w aspekcie bezpieczeństwa człowieka żyjącego na powierzchni ziemi. Działalność Instytutu przyczynia się do rozwoju dyscypliny naukowej górnictwo oraz posłuży całej społeczności naukowej. Opracowane metody, przyrządy pomiarowe i urządzenia bazujące na nowych rozwiązaniach powinny przyczynić się do uczynienia zdobytej wiedzy bardziej przyjazną dla środowiska człowieka.